| Hallo allemaal, Het wordt weer eens tijd voor een bericht uit het veld! Onder het genot van een kop sterke koffie... Er is tussen de vorige brief en nu alweer veel gebeurt. Bezoek Malawi, Richard die kwam, zag, en weer verdween ( lees zijn reisverslag ) ! Het regenseizoen dat uitbleef en nu overgaat in het koude seizoen. Het nieuwe verlosbed, aangeschaft mbv jullie fonds, staat inmiddels in de verloskamer en wordt als derde bed gebruikt daar. Al meerdere malen z'n dienst bewezen, geen armoedig ogende taferelen meer van vrouwen op een matje in een drukke verloskamer! In februari had ik een mooi excuus om terug te reizen naar mijn oude ziekenhuis in Mzuzu, Malawi! Beetje ingewikkeld verhaal: onze echo-machine was kapot, al ruim een half jaar en is toen in oktober naar NL gebracht (waar het vandaan kwam) door de 2 NL-verpleegsters uit Leiderdorp. Het bleek beyond repairs en met hulp van een ander fonds (Dr Oscar) is er nieuwe tweedehands apparaat aangeschaft, precies zelfde type. Nu nog terug naar Tanzania. Het wilde dat Sytse, de Memisa-tandarts destijds in Mzuzu, weer eens terug naar Mzuzu ging voor een consultancy. Hij kon onze echo meenemen in zijn baggage en zodoende kwam het op dit continent terecht. Nu moest ik het daar alleen nog ophalen! Iets van 900 km rijden, waar praten we over? Heerlijk even weg te zijn. In 2 dagen gereden, gestopt bij Kitty en Pepijn in Igogwe. De volgende dag de grens over en toen...de laatste uurtjes over vertrouwde wegen naar Mzuzu! De weg langs de lake is nu af, daar waren ze jaren mee bezig opnieuw te asfalteren. Nu perfecte weg, prachtig op een km of 2 nog na. Het mooie uitzicht over het meer, dan de heuvels in door de prachtige valley langs bekende dorpjes, het stadje Mzuzu! St Johns Hospital staat er nog altijd. De ierse nonnen waren druk aan het opruimen en inpakken. Na iets van 30 jaar hadden ook zij alles overgedragen aan een andere congregratie vnl malawiaanse nonnen. Het ziekenhuis was toen ik er nog zat al overgedragen van de congregratie naar de bisschop. Maar ik was nu net op tijd om nog een paar vertrouwde gezichten te zien en werd van harte ontvangen door Sr Nuala en Catherine. Sytse was er al en we hebben een kort weekje doorgebracht incl 2 dagen aan Lake Malawi bij Sambani Lodge in Chintheche, waar we destijds vele weekends hadden doorgebracht. Ook daar was weinig veranderd, nog steeds heerlijk stil, mooi wit strand en prachtige turqoise lake! In het ziekenhuis werd ik telkens enthousiast begroet door de verpleegsters en andere staff die er nog steeds zaten. Fantastisch was toen ik de verloskamers daar op ging en Inez naar me toe kwam hollen"... ahhh kettas!" Inez, even voor het beeld, weegt iets van 120 kg! Schat van een mens! Anderen waren al naar het nieuwe regeringsziekenhuis overgeplaatst. Mdolo, mijn collega van toen, was nu het medische hoofd. Prima vent. Hopelijk blijft hij daar voorlopig nog. Enfin, om meer te vertellen van Mzuzu zou een verhaal opzich gaan worden!. Het was in ieder geval erg leuk het weer terug te zien, beetje alsof je weer thuis komt. Iedereen spreekt er ook engels, wat zoveel makkelijker communiceren is dan in Tanzania!!! En in town is nu echte koffie te krijgen bij Dangas internetcafe! Jammer dat dat er toen nog niet was!! De echo staat weer geinstalleerd en doet het prima. Ik had dat weekje ook wel nodig, was erg moe van het werk, continu, weinig afleiding. Maar bij terugkomst was ik niet echt uitgerust en bleef ik wat in een dip zitten tot half maart ofzo. Het was ook erg heet, de regens bleven uit voor de verkoeling. Ik kreeg nb ook de eerste malaria-aanval! Precies zoals patienten het altijd aan mij hadden omschreven: general body pains, headache, chills. Ik herkende het vrijwel meteen. Maar toen ik de volgende ochtend het bloed liet nakijken waren er maar 2 parasieten gevonden. Was daar niet van onder de indruk dus hield ik het op een paracetamolletje. De volgende ochtend heb ik me er maar aan overgegeven en heb een kuurtje genomen! 3 dagen geziekt, en toen was het ook wel over. Kon die zaterdag gewoon verder met de dienst! Er zijn verschillende vormen van malaria en die we hier vrijwel altijd zien is de zgn falciparum malaria, degene die hersenmalaria kan geven, waaraan mensen kunnen overlijden. Twee andere vormen kunnen ondanks de gebruikelijke medicatie in het lichaam aanwezig blijven en keer op keer een aanval geven van koorts en spierpijn enzo. Maar die vormen zien we hier haast niet! Enfin, dat ook eens meegemaakt! Na 5 jaar in de tropen mocht dat ook wel eens een keer... Ging me in april weer beter voelen. Jean was ook terug, de engelse VSO'er die aan de college hier tegenover franse kooklessen geeft! Ze was een paar maanden uit de roulatie, terug naar huis gegaan zelfs, ivm bijwerkingen antimalariamiddel. Dus, weer wat meer aanspraak op een avond! Gezellig. Het valt haar toch wel tegen weer, hier. Meer te maken met haar baan. Ze blijft dus op zoek naar alternatieven. In het ziekenhuis werd het in maart/april wat rustiger. Maar genoeg probleem-gevallen. Een vrouw van 36, na al die jaren eindelijk zwanger geworden. (Het is hier een behoorlijk stigma als je als vrouw geen kind hebt!) Doordat ze een te nauw bekken heeft voor het kind, is er een keizersnede gedaan. Maar bij die operatie bleken er ook flinke vleesbomen te zitten. Dat heeft de operatie wat gecompliceerd en blijkbaar zijn daarbij de darmen geraakt. Dat was na een week duidelijk toen er poep uit de wond kwam. Opnieuw geopereerd, baarmoeder is er toen ook uitgehaald ivm de geinfecteerde wond, en het gat in de darm kon overhecht worden. Daarna bleef ze met de infectie zitten, moest dagelijks gespoeld worden etc. Nu ligt ze er nog, na bijna 2 mnd, en lijkt het erop dat de wond genezen is. hopelijk kan ze eind volgende week dan naar huis. Met behoorlijk wat kilos minder! Haar kindje is opvallend bleek van huidskleur! Grappig. Ondanks de slecht opgang gekomen borstvoeding groeit het ventje wel, en ziet het er gezond uit. Samuel heet ie. (en had ik een schrijntje kinderwens dan was dat na dit verhaal ook wel vervlogen! ik leef liever verder met het stigma!!!) Een andere vrouw, of meisje nog eigenlijk! 17 jaar. Had vorig jaar al een kind geprobeerd te baren maar na een lange bevalling kwam het kindje dood ter wereld. Nu weer, eerst thuis geprobeert het kind eruit te persen. Zo lang, dat ze het schoolboekvoorbeeld van Obstructed Labour ontwikkelde. Het kind past niet in het bekken, de moeder probeert het er toch doorheen te persen wat niet gaat lukken. De baarmoeder gaat dan scheuren, het hoofdje zit muurvast en drukt tegen de blaaswand aan, alles is opgezet en gezwollen. Moeder is uitgeput met enorme bloedarmoede. Kind is al overleden. Bij de operatie is de baarmoeder zodanig gescheurt dat het eruit gehaald moet worden. Dan ben je 17... In het begin waren ook de benen ' verlamd' door te langdurig in een houding te hebben gelegen (bij het persen thuis). In verband met het risico dat ze een zgn vesicovaginale fistel (VVF) ontwikkelt (dat is een gat in de blaaswand naar de vagina toe, welke kan ontstaan door de druk van het hoofdje waardoor het weefsel kan afsterven) heeft ze langdurig een blaascatheter gekregen. Maar het lijkt alsof er toch zo'n VVF is ontstaan. Gelukkig komt op niet al te lange termijn een NL chirurg via AMREF naar Turiani ziekenhuis die deze hersteloperatie kan doen. Je kan je voorstellen wat voor een probleem het anders is voor vrouwen, wanneer je continu urine lekt, dat stinkt en vaak worden ze compleet genegeerd of verstoten door de community. De operatie wordt dan gratis uitgevoerd, er zijn ook andere stichtingen die zich daarvoor inzetten. Een jongeman werd opgenomen in mijn laatste dienst voor Richard kwam. Buikpijn. Ik kon er niet zoveel van maken. Maar min of meer onder mijn ogen heeft hij een darmobstructie ontwikkeld. En toen ik hem uiteindelijk een dag later opereerde was het al te laat! De dunne darm lag in een knoop en die had zichzelf afgesnoerd, geen bloedtoevoer meer en een stuk over een lengte van ruim een meter was afgestorven. Ik heb dat deel moeten verwijderen en de darmen weer aan elkaar gehecht. Helaas ging ik de volgende dag dan naar Dar es Salaam en verloor ik de patient uit het oog. Maar toen ik 4 dagen later terug kwam heb ik meteen gekeken, en was alles gelukkig heel goed gegaan. De naad heeft het goed gehouden en hij heeft geen infectie ontwikkelt! Daar was ik erg blij mee. Hij is na 8 dagen dan ook gewoon ontslagen. Vorige week kwam hij op de poli, niks aan de hand, kon gewoon eten etc. Dus dat was wel prettig! Ook achteraf gezien, bleef het moeilijk beoordelen. Hij had niet de typische symptomen bijvoorbeeld. Maar goed, het niet-pluis gevoel liet me in de steek. We zijn met een nieuw project begonnen om inkomsten te werven, waardoor we minder donorafhankelijk zullen zijn in de toekomst. Een suikerplantage. Er ligt hier in de buurt het grote Kilombero Sugar Estate. Wij huren het stuk land en laten dat verbouwen, de Estate koopt de suiker op voor verwerking. De eerste oogst zal onze investering dekken, daarna hopen we enkel winst te maken. Omdat dit een eerste ervaring is, is het nog wennen hoe het adminsitratief verwerkt moet worden. Maar anders is het wel een interessant project. De tweede staffhouse is ook afgebouwd en wordt hopelijk komende week officieel overhandigt aan de bisschop. Dat betekent 2 nieuwe woningen ter beschikking. En de bouw kan dan verder met de nieuwe Sisters Convent. Een 2-storey building die al half staat. Alleen is daar weer een probleem mee geconstateerd dat er scheurtjes in een paar muren zitten. Gelukkig dat Rich er was met zijn digitale camera en kon hij er wat shots van nemen, voor onze overzeese consultant Phil. Die houdt de bouw op afstand, vanuit Engeland, via email reports, dus in de gaten in opdracht van Cordaid. Het is nog afwachten wat de conclusie gaat worden en of er doorgebouwd kan worden op korte termijn. Hoe langer dat op zich laat wachten en hoe meer geld er mee gemoeid is om dat probleem aan te pakken, hoe minder tijd en geld er ook over blijft voor ons derde doel van dat Building Fund (Cordaid), een nieuw operatiekamer-gebouw. Blijft een prioriteit gezien de geimproviseerde ruimte die we nu als OK gebruiken niet optimaal is. Dr. Oscar, Phil en ik zijn nog bezig met een degelijk ontwerp van dat gebouw. De aanvraag voor Hospital status ligt nu bij het District. Zij zullen het beoordelen en dan moet de region het ook nog beoordelen en als laatste de Ministry of Health. Blijft een moeizame bedoening, dan weer vragen ze om dit papiertje, dan weer om dat papiertje. Geduld en volhouden! Die status verkrijgen is mn van belang voor de aanzienlijke hogere subsidie van de regering. En daarbij zijn alle ingrepen, die nu min of meer gedoogd worden omdat ik hier als medical officer zit/ die verantwoordelijkheid dus neem, dan ook gelegaliseerd! Het is niet de gewoonte dat dit soort dingen (keizersnedes en buikoperaties) in een Health Centre plaats vinden! Ja, Richard is gekomen en weer gegaan. Ongelovelijk hoor hoe snel dat dan weer over is. Was erg leuk en gezellig verder. Ik neem aan dat hij daar zelf een stukje over schrijft! Hij werd bijzonder hartelijk ontvangen en ook een speciale afscheidslunch was voor hem geograniseerd door de nonnen. Allemaal ook een beetje als zijnde de vertegenwoordiger voor de MAF! Sr Restituta die niet bij die lunch aanwezig kon zijn, kwam ons zelfs achterna in het park waar we die nacht zouden overnachten! Wat een mens ook. Heeft ze de driver geroepen,het was al donker! En zijn ze naar dat kamp gekomen. Daar overhandigde ze Richard nog een cadeau (toe maar!) en ook met allemaal dankwoorden voor wat hij heeft gedaan voor MHC, namens MAF. Dus, nou dat zal hij ook wel schrijven en die dank aan jullie overdragen!!!! Zij en de driver, Andrew, zijn aan tafel geschoven en hebben ook heerlijk meegegeten van het buffet! Richard heeft ook wel geboft met het wild in het park. Eerst leek het er nl op dat alle olifanten al verdwenen waren naar het zuiden. Ze waren amper te zien de 2-3 weken ervoor. Maar hij heeft zelfs zelf de eerste olifant gespot! En er volgden tientallen meer. Ook hordes zebra en giraffen en antilopes etc. Gelukkig heeft hij dezelfde tic als ik en reageerde hij ook enthousiast op de prachtige vogels en vlinders en bizarre insecten! Ongetwijfeld plaatst hij ook de foto van de malachite kingfisher op de site (Rich (-;)) We hebben ook een avond voor de video gezeten met stukjes leven van Mex en Lee wat ik natuurlijk heel leuk vond. Dat mis ik dus wel, mijn neefje en nichtje zien opgroeien! Want ze zijn al enorm gegroeid zeg sinds ik ze voor het laatst zag. Toneelstukje op school, sinterklaas thuis, etc! Hartstikke leuk! Ik heb in Dar meteen een hometrip geboekt, 2-25 september. Wsl 5 minuten in Huize Kelters en ik word gek van het geren en geschreeuw! Van iedereen moest Richard maar snel terug komen, maar met vrouw en kids! Dus, Karibuni Sana! Aan mijn laptop is ook weer gesleuteld, tegenwoordig komt er muziek uit als ik zit te typen. Een of ander cdrommetje dat gebrand is ofzo... moet in dat jargon komen nog. En staan er allerlei leuke fotootjes op. Zelfs die van zijn vakantie hier, met zijn digitale camera.... toch wel geinig meteen resultaat te zien. Hopelijk zet ie een paar plaatjes op de site. We hebben ook de Africaonline geinstalleerd zodat ik nu thuis email heb en zelfs het internet op kan! Ja, dat is hier nog gescheiden min of meer van elkaar als je een abonnement wilt kan je kiezen. Maar ik heb mezelf maar weer eens getrakteerd en probeer dit. Kost wel behoorlijk wat extra, aangezien het inbelpunt Dar is. Het is zgn prepaid internetten. Dit betekent verder ook dat ik liever geen bijlages en fotos op dit adres ontvang (gebruik daarvoor ikelters@yahoo.com) Maar kan ik wel op ieders persoonlijke site kijken naar babyfotoos en dergelijke! Wat de MAF projecten betreft: de container met de zuurstofconcentrator is nog niet in Dar aangekomen. Ik hou jullie op de hoogte. Richard gaat nog achter de order bij IDA aan voor de bloeddrukmachines. Wat communicatieproblemen waren daar maar worden hopelijk opgelost. We hebben die machines hard nodig! De aanschaf van het OK linnen is wat vertraagt omdat het out of stock was in Dar es Salaam. Maar vorige week sprak ik een man die de stoffen levert aan de Medical Stores dus...heb ik weer een extra contactpunt om daar achteraan te gaan. De 1-mei viering was speciaal voor Richards bezoek verplaatst naar 2 mei, wanneer wij uit Dar es Salaam zouden terug keren. Het feest was al in volle gang toen we aankwamen. Enfin, daar zal Rich nog wel een paar woorden over hebben. Joseph was gekozen als Best Worker of the Year door de staf en heeft in Morogoro daarvoor een certificate ontvangen met een geldelijke bijdrage. Joseph is een verpleger, treedt op als vervangend hoofd als de matron afwezig is, geeft anaesthesie, trekt kiezen, houdt de apotheek in de gaten, en doet belangrijk werk als counsellor voor HIVtesten en -patienten! Maw, well-deserved! Ik zou eerst willen dat bovengenoemde projecten afgerond worden voor ik weer met een voorstel kom! Er liggen nog zat dingen waarvoor we het geld kunnen gebruiken, maar het moet wel overzichtelijk blijven ook voor onze administratie! Asanteni sana , hartelijk dank voor al jullie support!! Ingrid |
t.n.v. Maartense Aid Fund
te Lelystad